Avrupa Komisyonu, Macaristan'a ilişkin 2022'de uygulamaya konulan koruyucu tedbirlerin kaldırılması için Avrupa Birliği (AB) Konseyi'ne teklif sundu.

Komisyon, Macaristan'ın kamu ihaleleri, yolsuzlukla mücadele çerçevesi, çıkar çatışması riskleri ve savcılık faaliyetlerinin etkinliği gibi alanlarda daha önce tespit edilen eksiklikleri giderdiği sonucuna vardı.

Komisyon Başkanı Ursula von der Leyen, Macaristan'ın hukukun üstünlüğünü güçlendirmek ve AB'nin mali çıkarlarını korumak için önemli adımlar attığını belirterek, "4,2 milyar avroyu serbest bırakmayı ve Erasmus+ ile Horizon Europe'un kapılarını Macar öğrenciler ve araştırmacılara yeniden açmayı öneriyoruz." ifadelerini kullandı.

Teklifin Konsey tarafından kabul edilmesi halinde, askıya alınan 4,2 milyar avroluk uyum politikası taahhütleri yeniden yürürlüğe girecek. Ayrıca Macaristan'daki Kamu Yararı Vakıfları tarafından işletilen üniversitelerdeki öğrenci ve araştırmacıların Erasmus+ ve Horizon Europe programlarına erişimi yeniden sağlanacak.

Komisyon değerlendirmesinde, Macaristan'ın Dürüstlük Kurumunun yetkilerini ve gerekli verilere erişimini güçlendirdiği, kapsamlı bir mal varlığı beyan sistemi oluşturduğu, Kamu Yararı Vakıflarına ilişkin şeffaflığı artırdığı ve çıkar çatışması risklerine yönelik düzenlemeler yaptığı belirtildi.

Macaristan'ın soruşturma ve kovuşturma makamlarının kararlarına yönelik yargısal denetimi genişlettiği, AB fonları üzerindeki kontrolleri güçlendirdiği, kamu ihaleleri ve kamu harcamalarında şeffaflığı artırdığı da kaydedildi.

Komisyon ayrıca Macaristan'ın Avrupa Savcılığına katılımının yanı sıra gerçek faydalanıcılık ve kamu ihalelerine ilişkin yeni kuralların yolsuzlukla mücadele ve çıkar çatışmalarının önlenmesini güçlendirdiğini bildirdi.

Komisyonun Konsey Uygulama Kararı teklifinde, Macaristan hakkında Koşulluluk Tüzüğü kapsamında tedbir uygulanmasını gerektiren koşulların artık karşılanmadığı sonucuna varıldı. Konseyin, Komisyonun teklifinin sunulmasından itibaren bir ay içinde 2022'de kabul edilen koruyucu tedbirlerin kaldırılmasına karar vermesi gerekiyor.

AB Konseyi, 15 Aralık 2022'de Komisyonun teklifi üzerine Macaristan'da hukukun üstünlüğü ilkelerinin ihlal edildiği gerekçesiyle AB bütçesini korumaya yönelik tedbirleri kabul etmişti. Söz konusu tedbirler kapsamında 2021-2027 dönemindeki üç Uyum Politikası programına yönelik bütçe taahhütlerinin yüzde 55'i askıya alınmış ve Kamu Yararı Vakıfları ile bunların işlettiği kuruluşlarla Erasmus+ ve Horizon Europe gibi AB fonları kapsamında yeni hukuki taahhütlere girilmesi yasaklanmıştı.